As cores do outono

 

 Estos días andamos a voltas coas cores do outono, non podemos saír porque chove, pero aproveitamos un claro para recoller as follas do carballo americano que temos diante das ventanas e así podemos ver as cores tan bonitas que ten...

Despois de xogar coas follas e observalas ben, escollimos as catro cores que máis se lle parecían e puxémonos a pintar unha folla similar que buscamos na rede...

 

 

   Como cada un fixo as mesturas á súa maneira e con distintas proporcións, as follas saíron todas diferentes...

...e preciosas!

Observando os xacintos

  Imos comezar unha experiencia que require que sexan observadores... e pacientes. A profe Sandra trouxonos uns bulbos de xacintos de tres cores: morado, rosa e branco. Puxemos cada un en auga na súa xacinteira de cristal, para que podamos ir vendo como lle van saíndo as raices. Algúns xa se decataron que os podíamos distinguir pola cor das súas peles. Agora só queda esperar!

Saímos a disfrutar das cores do outono

  Xa fai uns días que por fín estou de volta, así que reanudamos unha das nosas actividades favoritas: facer saídas polo entorno para ver de primeira man os cambios estacionais e como afectan ás árbores. Puxemos as botas de auga para disfrutar sin mollarnos e acompañados de Sandra cos seus nenos e de Isabel, collimos camiño do Instituto. Alí pasamos baixo os carballos do xardín da entrada, onde xa estaba o chan cuberto de landras (que por suposto fomos apañando...;)

Despois camiñamos ata a parte de atrás onde medran liquidambars e liriodendros cos súas bonitas follas estreladas os primeiros e sen punta os segundo. Atopamos os  froitos estrelados dos liquidambars e vimos algunhas das minúsculas sementes. Observamos as distintas tonalidades das follas desde os verdes aos amarelos intensos, pasando por laranxas e dourados e recollimos moitas para deixar na clase e por suposto tamén unhas cuantas para levar de agasallos para casa.

 

Casiñas para paxaros

 

Nos últimos días do cole a profe Sandra trouxonos unhas preciosas casiñas de madeira para paxaros. Os que quixeron apuntáronse a pintalas: uns fixeron a base, outros os tellados, unhas trepadoras e tamén lles pintaron folliñas. A nosa idea era colgalas nas árbores do patio para que os paxaros se metesen nelas nas vacacións pero non as demos rematado e quedarán para despois do verán. A ver si temos sorte!

 

 

"Bichos" con Miguel Santamaría

 Fai uns días os pequenos de 3 anos recibimos a visita de Miguel Santamaría, biólogo e entomólogo santiagués e pai dunha pequena, que nos fixo dous talleres con "bichos". Estivemos fascinados polos animaliños que nos trouxo e pudemos tocar con total seguridade desde insectos folla ata tarántulas, enormes cascudas que non cabían nunha man e xigantescos cenpés que non se quixeron estirar de todo para poder apreciar o seu tamaño. A tarántula realmente impresionaba e eso que aínda era pequena!.

 

 

 (Deixovos aquí o enlace coa noticia que saleu na Voz sobre os talleres que fai Miguel. Premer AQUÍ)

   Podedes ver polas súas caras o interés e satisfacción por ver e tocar a maioría do que nos ensinou. Trouxo uns "pequenos" caracois africanos que cando medren poden pesar cerca dun kilo, volvoretas monarca que vimos comendo dun plátano e pechamos as ventanas por si escapaban voando, un cangrexo dos manglares, unha encantadora tartaruga recén nacida, unha larva xigantesca que promete convertirse en algo enooorme... 

 

  Tamen nos ensinou unha bolboreta  que era como dúas máns abertas e deixounos tocar alas dos diversos tipos de bolboretas que cría el mesmo, explicándonos que non se poden tocar cando están vivas  porque lles desfaríamos as  delicadas escamas... Vimos mantis que eran exactamente iguais que o liquen no que se apoiaban, escorpións que na escuridade cambiaban de cor coa luz, collimos bebés de insectos folla pequeniños comparados co maravilloso aspecto dos adultos nos que se convertirán...

 

 Unha maneira divertida e moi didáctica de achegarse con naturalidade e respeto aos seres vivos. Foi unha experiencia xenial e fascinante!!!

 

 

Un picudo das palmeras no patio

   Un día no areeiro viñeron os nenos correndo a avisar que atoparan "un bicho". A veces son formigas, abellas, arañas... todo nos sirve para observar, pero nesta ocasión tratábase dun enorme escarabello de cor vermello alaranxado con manchiñas negras: un PICUDO VERMELLO DAS PALMERAS. Metino nun bote e levámolo para clase para poder velo mellor. Buscámolo en internet e vimos como son e o que comen.

 

 

 Unha femia pode poñer 300 ou 400 ovos dos que nacen enormes larvas de 5 centímetros que devoran as palmeras ata matalas. Os adultos só chupan. Pola tarde estaba falando cunha mamá no porche e caeunos outro diante dos pes. Vese que estaban na fase do seu ciclo no que voan e buscan outras vítimas... Na  clase tivémolos varios días dándolle anacos de fresa para que chupasen o xugo e buscamos outro na colección de bichos en metacrilato: sorprendéronse moito da variedade e colorido dos escarabellos. Despois pintamos os nosos picudos. Son moi bonitos... pero están causando un verdadeiro desastre 😢 

 

Estampando flores con tubos

Unha das actividades que fixemos coa chegada da primavera foi crear flores empregando os tubos de cartón dos rolos de papel  hixiénico. Con un modelo para os pétalos e outro para as follas, fixemos estampacións para formar ás nosas flores.

 

O carballo de Conxo e os carballos da Maía

 Seguramente xa sabedes que "o carballo de Conxo" do veciño concello de Santiago é a árbore seleccionada por España, por votación popular, como candidata a ÁRBORE EUROPEA DO ANO. Ten máis de 250 anos, uns 30 metros de altura e case 4 de perímetro. 

 Ademáis de desexar que, cos nosos votos, o carballo de Conxo sexa elexido como Árbore Europea do Ano, como cada outono, fixemos en outubro unha plantación de landras e todos os nenos e nenas plantaron varias. Xa estamos vendo asomar as raices de moitos por debaixo das macetas, aínda que de momento só naceu este da foto. 

Os nosos carballiños aínda non poden competir 😉 pero son a nosa aportación á conservación destas árbores que tanto nos representan. Comezamos por querelas para despois aprender a respetalas.

Historia (púxena  algo máis completa no blog da Biblioteca): o carballo de Conxo é un dos poucos que quedan de esa idade e envergadura no entorno de Santiago xa que quedou protexido durante anos nos xardíns privados do antigo Manicomio. A maioría dos outros desapareceron queimados ou talados para empregar nas numerosas curtidurías que rodeaban a capital e que os empregaban polo tanino para traballar e conservar as peles de animais.

Ademáis dos anos e o tamaño, outro dos seus valores engadidos é o cultural. No século XIX celebrouse a carón del o histórico Banquete Democrático de Conxo "organizado por estudiantes universitarios (entre eles o poeta romántico Aurelio Aguirre) onde os xoves quixeron servila mesa a artesáns e obreiros, como símbolo revolucionario de igualdade, liberdade e fraternidade, os valores democráticos recibidos da Revolución Francesa".

Tamén inspirou a Rosalía de Castro, quen criticou a tala destas árbores no poema titulado “Los robles”, do seu libro "En las orillas del Sar" (1884). Os seus textos en defensa da naturaleza son hoxe en día unhas das primeiras proclamas ecoloxistas e de loita polas árbores e o medio natural levadas a cabo en España.

 (European Tree of the Year)Bosques Sin Fronteiras, convoca o Premio Árbol Nacional e Europeo do Año, dirixidos a significar e valorar árbores que por diversas características son merecedores dun recoñecemento e respeto social. Busca a elección daqueles exemplares cos que as persoas establecen especiais relacións afectivas e que son "Testigos da historia, do clima e do respeto dos pobos"

 

Así que xa sabedes: LEDE E VOTADE!👍👍👍

 

 

Collendo laranxas no horto

 Á volta de vacacións fixemos un par de saídas. Unha foi para coñecer os patios dos maiores e ver o entorno do comedor. A outra foi ao pequeno horto do cole onde aínda quedaban pementos da plantación anterior. Alí tamén medra unha laranxeira que plantara con unha das miñas promocións neste cole. Cada un volvimos con un froito para clase onde comparamos con outros cítricos que tiñamos alí: pomelos, mandarinas e limóns. 

 Tamén collimos para os compañeiros que estos días non puderon vir a clase. Para eso contamos os que estabamos e os que non viñeran. Despois botámolas pola alfombra  e vimos o diferentes que eran: as nosas laranxas son pequenas e medio amarelas e parecíanse máis aos limóns. Os froitos tiñan cores que iban do amarelo brillante ao laranxa forte e tamén pudemos ver os distintos tamaños e xogamos a clasificar os froitos.

 

Plantando bulbos de tulipáns e ciclames

  Esta semana os nenos das dúas clases de 3 anos estivemos de plantación de bulbos e flores de outono. Algúns xa vistes o resultado. O patio quedou moi colorido!. Mercamos uns bulbos de tulipáns e tamén plantas de ciclames de cores. Isabel encargouse de atar e asegurar as macetas nas barandillas e Sandra e eu plantamos os bulbos cos nosos pequenos. Colocáronos un a un coa punta do gromo para arriba e tapáronos coa terra. Tíñamos que facelo ao revés que as landras que plantamos coa punta para abaixo. Agora o areeiro está cheo de cores, pero para ver os tulipáns aínda teremos que agardar moito ata finais do inverno !. Esperamos que pague a pena!.

 

  

A nosa clase ule a outono: xogando con follas e froitos

  Estos días a clase está chea de follas e froitos de outono, landras, castañas, avelás, mazás e algún marmelo... Levei un capacho cheo e estivemos manipulando, comparando as cores, os tamaños, as texturas, e tamén ulindo, xogando e facendo composicións  con todo eso. Primeiro nun papel continuo na alfombra e despois nas mesas. 

  

 

 

Algúns incluso fixeron series coas landras e coas mazás e despois clasificamos e ordenamos todo. A nosa clase ule a outono!. Colgados polo teito temos atados coas follas que recollemos no patio e imos observando como cambian de cores conforme van secando pasando do verde o amarelo e laranxa brilantes ao marrón. 

  

 

Temos a sorte que desde as nosas ventanas podemos observar este cambio nas árbores do patio. O carballo americano e o liquidambar están espectaculares e tamén podemos ver os carballos do monte. 

  

 

 

 

Aparte dos aspectos lúdico, estético e de coñecemento da natureza, con esta actividade tamén traballamos conceptos matemáticos: contar, comparar, ordenar, secuenciar, clasificar, o tamaño, a forma... E pasámolo moi ben!

A primavera

 

  Os elementos naturais son o mellor xoguete para os nenos e o ser humano en xeral sinte a necesidade de ter cerca algo de natureza... Na clase somos moi dados a recoller canta folla, flor, semente, pedra ou pauciño que atopamos polo camiño hasta o patio. Nas saídas xa nin vos conto!. Pero de camiño ao recreo non pasamos por moita zona verde. Aínda así van mirando para o chan buscando o máis mínimo anaco vexetal para xogar con el... e cando volvemos fan o mesmo. O que non poden é arrincar nada, para que todos poidan disfrutar das escasas zonas verdes e floridas que temos. Agora mismo están en flor as glicinias, os xazmíns, camelias e rododendros e imos apañando o máis pequeno pétalo ou folla caida. Así, os nenos coleccionan, crean composicións, inventan  xogos e desenvolven a creatividade. Un deses días, recén comezada a primavera, improvisamos esta actividade: do que traían nos petos (e que vos levan as mochilas cheas) fixeron unha selección e cada un pegou unha parte nunha cartulina. E quedounos así: o mural da primavera.

    

Despois escribimos o nome da estación que comezaba.